Gmina Osiek

Gmina Osiek


W skład gminy Osiek wchodzą dwie wsie - Osiek i Głębowice. Osiek rozciąga się po obu stronach doliny rzeki Osieczanki, Głębowice zaś położone są na pagórkowatym obszarze we wschodniej części gminy. Obszar gminy wynosi 4118 ha, zamieszkuje ją około 7780 osób. Prawdopodobnie Osiek wziął swoją nazwę od śródleśnej zasieki lub warowni utworzonej z pni drzew. Wieś należącą wówczas do książąt oświęcimskich po raz pierwszy wymieniono
w 1278 r. pod nazwą "Ossech" w spisie parafii Kurii Krakowskiej. W XVII i XVIII w. Osiek był jedną z najbogatszych posiadłości w okolicy Oświęcimia, nazywaną czasem "państwem osieckim". W połowie XVIII w. majątek Osieka składał się z 5 folwarków, 38 stawów rybnych, browaru, gorzelni, 5 młynów, dużej pasieki, 4 karczm oraz 950 ha użytków rolnych. Głębowice na mapie ziemi oświęcimskiej pojawiły się w drugiej połowie XIII w. pod nazwą "Ecceleisa de Glambowicz". W XVI stuleciu Głębowice były ważnym ośrodkiem ruchu reformacyjnego kalwinizmu, szczególnie
w latach 1527-1528, gdy znajdowały się w posiadaniu Jakuba Gierałtowskiego sędziego księstw zatorskiego
i oświęcimskiego. Na przełomie XVI i XVII w. tu mieściła się siedziba senioratu oświęcimskiego kalwinów. Ministrem tutejszego zboru byt Bartłomiej Bythner, późniejszy wybitny działacz i pisarz ewangelicki.
W Osieku warto zwiedzić drewniany kościół pw. św. Andrzeja, o którym pierwsze wzmianki pochodzą z końca XIII w. Obecny, wybudowany w stylu późno-gotyckim w 1558 roku, stanowi jeden z najcenniejszych drewnianych zabytków sakralnych na pograniczu śląsko-małopolskim. Usytuowany na łagodnym stoku wzniesienia, otoczony jest starodrzewem, w tym kilkoma parusetletnimi dębami.
Najbardziej znanym zabytkiem jest jednak zespół pałacowo-parkowy pochodzący z II połowy XVIII w. Około 1850 r. został gruntownie przebudowany na styl orientalny, według projektu FM. Lanciego. Do szczególnych osobliwości należy sala "mauretańska" bogato zdobiona wschodnimi detalami. Pałac otacza obszerny ogród krajobrazowy
z pierwszej połowy XIX w., w którym jest kilka klasycystycznych i neogotyckich zabudowań mieszkalnych
i gospodarczych, między innymi klasycystyczna stajnia z czterokolumnowym portykiem i neogotycka oficyna z okrągłą basztą z 1843r., zwana kasztelem.
W Głębowicach godnym uwagi jest kościół parafialny pw. Matki Bożej Szkaplerznej z 1581 r., w którym znajdują się m.in.: późnorenesansowy ołtarz główny z herbami Jelita i Starykoń oraz barokowym obrazem Matki Bożej Szkaplerznej, barokowe obrazy, kamienna chrzcielnica z 1658 r. i płyta nagrobna z rzeźbionym wizerunkiem Jakuba Gierałtowskiego, sędziego oświęcimskiego, wmurowana w filar ogrodzenia kościoła, stanowiąca najstarszy tego typu nagrobek
w Małopolsce.
W Osieku przebywali i tworzyli malarze: Artur Grottger oraz Julian Fałat, gościli tu także Marszałek Józef Piłsudski
(1915 r.), prezydent RP Ignacy Mościcki (1929 r.) oraz kardynał Adam Sapieha (1937 r.).
Piękne krajobrazy, czyste środowisko naturalne, charakterystyczne dla tej okolicy liczne stawy oraz interesujące obiekty zabytkowe zachęcają do odwiedzenia gminy Osiek w celach turystycznych. Teren gminy stanowi atrakcyjne miejsce jednodniowego wypoczynku, na dłuższy pobyt zapraszamy rowerzystów, którzy mogą tu pokonywać trasy
o zróżnicowanym stopniu trudności.
Grunty orne, łąki i pastwiska stanowią około 76% całego obszaru gminy. Godnym podkreślenia jest fakt, że na terenie gminy jest bardzo dużo (259 ha) stawów rybnych i około 250 ha lasów. Obszary zieleni powiększają drzewa i krzewy ozdobne sadzone wokół zagród.


W gminie Osiek warto zobaczyć:
    Stary drewniany kościół p. w. św. Andrzeja z końca XII w.
    Zespół Pałacowy pochodzący z II połowy XVII w.